VietGAP và GlobalGAP là hai tiêu chuẩn lớn, có vai trò quyết định trong việc quản lý và chứng nhận chất lượng sản phẩm nông nghiệp. Cả hai đều nhằm mục đích đảm bảo sản phẩm nông nghiệp được sản xuất theo cách an toàn cho người tiêu dùng, thân thiện với môi trường và đảm bảo điều kiện lao động cho người sản xuất. Tuy nhiên, giữa VietGAP và GlobalGAP có những điểm giống nhau cũng như khác biệt rõ rệt.
Giới thiệu về tiêu chuẩn VietGAP và tiêu chuẩn GlobalGAP
VietGAP (Vietnamese Good Agricultural Practices) là tiêu chuẩn thực hành nông nghiệp tốt được phát triển bởi Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam.
Mục tiêu của VietGAP là nâng cao chất lượng sản phẩm nông nghiệp, bảo đảm an toàn thực phẩm, bảo vệ sức khỏe người sản xuất và môi trường. VietGAP tập trung vào các quy trình sản xuất an toàn, từ khâu chọn giống, chăm sóc, thu hoạch, cho đến khâu bảo quản và phân phối sản phẩm.
GlobalGAP (Global Good Agricultural Practices) là một tiêu chuẩn quốc tế được thành lập bởi một nhóm các nhà bán lẻ châu Âu nhằm tạo ra một bộ quy chuẩn chung cho sản xuất nông nghiệp trên toàn thế giới.
GlobalGAP yêu cầu các quy trình nghiêm ngặt trong sản xuất, xử lý, và phân phối nông sản nhằm bảo đảm an toàn thực phẩm, bảo vệ môi trường và xã hội.
Điểm giống nhau giữa VietGAP và GlobalGAP
1. Mục tiêu chung:
Cả VietGAP và GlobalGAP đều hướng đến mục tiêu chung là đảm bảo an toàn thực phẩm, bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng và người sản xuất, đồng thời bảo vệ môi trường. Các tiêu chuẩn này yêu cầu việc sử dụng các phương pháp canh tác bền vững, giảm thiểu tối đa tác động tiêu cực đến môi trường.
2. Quy trình sản xuất an toàn:
Cả hai tiêu chuẩn đều có những quy định cụ thể về quy trình sản xuất nhằm đảm bảo sản phẩm cuối cùng đạt chất lượng cao và an toàn cho người tiêu dùng.
Điều này bao gồm kiểm soát việc sử dụng phân bón, thuốc trừ sâu và các hóa chất khác. Việc ghi chép đầy đủ và rõ ràng các hoạt động canh tác, từ giai đoạn gieo trồng đến thu hoạch, cũng là một yêu cầu bắt buộc.
3. Bảo vệ sức khỏe người sản xuất và người tiêu dùng:
Một trong những ưu tiên của cả hai tiêu chuẩn là bảo vệ sức khỏe cho người sản xuất và người tiêu dùng. Việc sử dụng các chất hóa học như thuốc trừ sâu, phân bón phải được kiểm soát nghiêm ngặt, đồng thời khuyến khích sử dụng các biện pháp sinh học thay thế để giảm thiểu tác động xấu.
4. Quản lý môi trường:
Cả VietGAP và GlobalGAP đều yêu cầu các biện pháp bảo vệ môi trường trong quá trình canh tác. Điều này bao gồm việc quản lý nguồn nước, sử dụng hiệu quả tài nguyên đất và kiểm soát ô nhiễm không khí và đất đai. Các phương pháp bảo vệ đa dạng sinh học cũng được khuyến khích áp dụng để giảm thiểu tổn thất cho hệ sinh thái tự nhiên.
Điểm khác nhau giữa VietGAP và GlobalGAP
1. Phạm vi áp dụng:
VietGAP được thiết kế dành riêng cho thị trường Việt Nam, với các quy định phù hợp với điều kiện sản xuất nông nghiệp trong nước. VietGAP chủ yếu tập trung vào việc nâng cao chất lượng và an toàn sản phẩm nông nghiệp phục vụ thị trường nội địa.
Các yêu cầu của VietGAP không quá phức tạp và chi phí chứng nhận cũng thấp hơn so với GlobalGAP, giúp nông dân và các doanh nghiệp Việt Nam dễ tiếp cận.
Ngược lại, GlobalGAP là tiêu chuẩn toàn cầu, được áp dụng ở nhiều quốc gia trên thế giới, phù hợp cho các sản phẩm nông nghiệp xuất khẩu. GlobalGAP có các yêu cầu nghiêm ngặt và chi tiết hơn so với VietGAP, đặc biệt về quản lý rủi ro, điều kiện lao động và phúc lợi xã hội.
Chứng nhận GlobalGAP có giá trị quốc tế, giúp sản phẩm nông nghiệp dễ dàng thâm nhập vào các thị trường nước ngoài, đặc biệt là thị trường châu Âu và Mỹ.
2. Mức độ phức tạp và yêu cầu kỹ thuật:
GlobalGAP có những yêu cầu kỹ thuật phức tạp và chi tiết hơn nhiều so với VietGAP. Điều này bao gồm các quy định nghiêm ngặt về quản lý rủi ro, các quy trình truy xuất nguồn gốc, và điều kiện làm việc của lao động trong ngành nông nghiệp.
Bên cạnh đó, GlobalGAP cũng yêu cầu người sản xuất phải tuân thủ các quy định quốc tế về phúc lợi động vật, nếu sản xuất liên quan đến chăn nuôi.
Trong khi đó, VietGAP có các tiêu chuẩn kỹ thuật đơn giản hơn, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho người nông dân Việt Nam. Các yêu cầu của VietGAP vẫn đảm bảo an toàn thực phẩm và môi trường, nhưng không chi tiết và phức tạp như GlobalGAP.
3. Chứng nhận và giám sát:
Quy trình cấp chứng nhận và giám sát của GlobalGAP được thực hiện bởi các tổ chức chứng nhận độc lập trên phạm vi toàn cầu. Các tổ chức này thường có quy trình kiểm tra và giám sát rất nghiêm ngặt, bao gồm các đợt kiểm tra đột xuất để đảm bảo rằng các tiêu chuẩn luôn được tuân thủ.
Trong khi đó, quy trình chứng nhận VietGAP chủ yếu được thực hiện bởi các cơ quan và tổ chức trong nước. Việc giám sát và kiểm tra cũng được thực hiện thường xuyên, nhưng ở mức độ ít nghiêm ngặt hơn so với GlobalGAP.
4. Chi phí và khả năng tiếp cận:
Một điểm khác biệt quan trọng là chi phí và khả năng tiếp cận của hai tiêu chuẩn. Chứng nhận GlobalGAP có chi phí cao hơn, do yêu cầu cao và sự tham gia của các tổ chức chứng nhận quốc tế.
Điều này có thể là một rào cản lớn đối với các nông dân nhỏ lẻ và doanh nghiệp vừa và nhỏ tại các quốc gia đang phát triển, bao gồm cả Việt Nam.
Trong khi đó, VietGAP được thiết kế phù hợp với điều kiện kinh tế của Việt Nam, với chi phí thấp hơn và quy trình đơn giản hơn, giúp nhiều nông dân và doanh nghiệp có thể tham gia vào quá trình chứng nhận.
VietGAP và GlobalGAP đều là các tiêu chuẩn quan trọng trong việc đảm bảo chất lượng và an toàn cho sản phẩm nông nghiệp. Mặc dù có nhiều điểm tương đồng về mục tiêu và quy trình sản xuất, hai tiêu chuẩn này có những sự khác biệt rõ rệt về phạm vi áp dụng, mức độ phức tạp của các yêu cầu kỹ thuật, quy trình chứng nhận và chi phí.
Tùy vào mục tiêu và điều kiện cụ thể của từng doanh nghiệp hoặc nông dân, việc lựa chọn giữa VietGAP và GlobalGAP sẽ mang lại những lợi ích khác nhau.
